Talinghaga ng Kuwaresma

Lawswis ng Salita ni P. Nicanor F. Lalog II, Ika-07 ng Marso, 2022
Larawan kuha ng may-akda, 2019
Kuwaresma:
nagsisimula Miercules de Ceniza
mga noo'y pinapahiran ng abo
sa anyo ng Krus ni Kristo, paalala
tayo ay markado na yayao -
"Alalahanin sa alabok ika'y nanggaling,
at sa alabok karin babalik" - ngunit,
tinitiyak din ng Krus na hindi magwawakas 
pagkaagnas at pagkabulok nitong 
ating katawan dahil sa kahuli-hulihan 
si Kristo ay babalik upang ibangon tayo 
at mabuo mga buto at laman ng kasu-kasuan
mabubuhay magpakailanman
pati katawan kaisa ng kaluluwa.
Sa panahon ng Kuwaresma,
hinihikayat tayong mag-ayuno
at mag-abstinensiya, ipagpaliban 
kaginhawahan sa katawan
hindi upang pahirapan ni parusahan
kungdi upang maranasan kapanatilihan 
ng Diyos nating banal; tinitiis kagutuman 
layaw pinipigilan upang tanging
panaligan at asahan Poong Maykapal;
katawan ay sinasaid upang mawalan 
ng laman upang mapunan, mapalitan
ng Espiritung Banal, magkaroon ng puwang
at pitak para sa Diyos at kapwa tao 
na ating tinatalikuran at nakakalimutan.
Pagmasdan kabalintunaan 
sa gitna ng kasaganaan di lamang 
ng pagkain at kagamitan pati ng
mga gawain at maraming kaisipan
hindi maitatanggi ating pagkalugami 
sa kadiliman ng kawalan ng kahulugan;
itong ating buhay, araw-araw na Kuwaresma 
sa tuwina ipinapaalala pananalangin at
pagtitika, pag-aayuno at paglilimos
sana ating matalos na siyang landas 
pabalik sa Diyos na ating hantungan
at pinagmulan, ating kaganapan na
natatagpuan, nararanasan kapag ating
pinapasan Krus ni Hesus na ating kaligtasan.
Larawan mula sa ravenscov.org

Pang-intindi o pagiging kapwa?

Lawiswis ng Salita ni P. Nicanor F. Lalog II, ika-21 ng Pebrero 2022
Mula sa Facebook post ni P. Marc Ocariza, Abril 2020.
Kay daming nangyayari 
palaging panawagan sa isa't-isa
ay pang-unawa at pang-intindi
ngunit hindi sasapat at laging kapos
ating kaisipan upang isang tao
ay lubusang makilala at maunawaan.
Kapag mayroong may-sakit
mayroong nagigipit
ano ba ang ating nasasambit?
Mag-usisa at magsalita
huwag lang walang masabi
sa akalang makapagpapabuti?
Kamakailan sa mga talakayan
mainit pinag-uusapan
respeto daw ang kailangan;
tama din naman
at nararapat lang
igalang bawat nilalang.
Ngunit paano na lang
kung sa ating pag-respeto
at pag-galang mayroong
ibang nalalapastangan
o nasasaktan at natatapakan,
sasapat ba itong panawagan?
Sa ating kasalukuyan, 
marahil higit nating kailangan
kilalaning kapwa-tao isa't-isa
na katulad ko, higit sa respeto,
pang-unawa at pang-intindi
mayakap at matanggap kay Kristo. 
Larawan guhit ni P. Marc Ocariza, Abril 2020.

Salamin, sabihin sa akin

Lawiswis Ng Salita ni P. Nicanor F. Lalog II, Ika-14 ng Pebrero 2022
Larawan kuha ni Jenna Hamra sa Pexels.com
Salamin, 
salamin sa dingding
sabihin sa akin at
ipakita rin
mga puwing 
na hindi ko pansin
ni ayaw kilalanin
ni tanggapin!
Ayoko sanang sabihin
ngunit ito binubulong
ng aking damdamin:
paano nga ba tayo humantong
at ganito ating narating
sa tuwing halalan darating
nagpapanting mga tainga natin
sa mga usaping alam na natin?
Paulit-ulit pinag-uusapan
walang kinahihinatnan
pagkatapos ng halalan
kaya paulit-ulit na lamang
walang katapusang 
mga pangakong binibitiwan
nakakalimutan, pinababayaan
pasan ng taong-bayan, di maibsan.
Tingnan nga natin
at suriin ang sarili
kung atin ding sinasalamin
magagandang adhikain
o mga paratang at
pambabatikos natin
dahil kung tutuusin
ang pamahalaan ay larawan natin.
Larawan kuha ni STANLEY NGUMA sa Pexels.com
Galit tayo sa mga sinungaling
dahil tunay nga sila'y magnanakaw rin;
nguni't paanong naaatim
ng marami sa atin araw-araw
magsinungaling sa kapwa
lalo na't nagtitiwala sa atin
maging Panginoong Diyos
pinagtataksilan natin?
Paanong diringgin
panawagan ng nagmamalinis
gayong batid kanilang
mga bahid na dungis
kaban ng simbahan
pinakialaman
para sa sariling kaluguran
maging kahalayan?
Sila ba'y naparusahan
marahil ni hindi pinagsabihan
at ang masaklap
hinayaan na lamang
alang-alang sa habag
at awa, palaging katwiran
kapatawaran
ng mga kasalanan.
Katapatan sa pangakong
sinumpaan, hindi rin mapangatawanan
kunwa'y maraming kaabalahanan
 ang totoo'y puro kababalaghan
maraming pinupuntahan
kasama'y mayayaman
mga aba at walang-wala
kanila ring iniiwan.
Larawan kuha ng may-akda, 2020.
Totoo na malaki ang papel ng Simbahan
na ginagampanan tuwing halalan
ngunit huwag sanang makalimutan
sa araw-araw na katapatan ang tunay na labanan
kung saan mga alagad at pastol ng kawan
magsilbing huwaran sa paglilingkod
kaisa ang bayan ng Diyos
sa karukhaan, kagutuman at kapighatian.
Salamin, salamin sa dingding
kami ba'y marunong pang manalangin?
Bakit tila hindi dinggin ating mga panalangin
gayong mabuti ating layunin?
Diyos pa ba pinagtitiwalaan,
pinananaligan natin o baka naman
lumalabis mga salita natin
habang salat mabubuting gawa natin?
Salamin, salamin sa dingding
kung kami ay magising
maging kasing ingay ng batingaw
katapatan namin sa araw-araw
na gampanin, hindi katiting
pinagaganda lang ng kuliling
lalo na kung mayroong nakatingin
para lang mapansin.
Ang dapat nating ipanalangin
hindi lamang ang halalang darating
kungdi makatotohanang pagsusuri
at pag-amin sa mga kasalanan natin;
pagkaraan ng limang-daang taon
pagkakanya-kanyang dinatnan ni Magellan
umiiral pa rin habang mga puna at pansin 
nina Rizal at GomBurZa nananatiling pangarap pa rin.
Larawan mula sa commons.wikimedia.org

Pagpapala ng Diyos, bumuhos sa Cana at Lourdes

Lawiswis ng Salita ni P. Nicanor F. Lalog II, Ika-11 ng Pebrero 2022
Paggunita sa Mahal na Birhen ng Lourdes
Isaias 66:10-14  +  Juan 2:1-11
Mga tao pumipila sa mapagpagaling na tubig ng batis sa Lourdes, France; larawan mula sa Shutterstock.
Papuri at pasasalamat sa iyo,
Diyos naming Ama sa pagbubuhos
ng iyong mga biyaya at pagpapala
sa amin sa pamamagitan ni
Hesus na iyong Anak:  kay sarap
isipin una niyang "tanda" o himala
nangyari doon sa kasalan sa Cana, 
Galilea nang gawin niyang masarap 
na inuming alak ang tubig na isinalin 
sa mga tapayan.
Sa gitna ng tanda na ito ay naroon
ang Mahal na Birheng Maria na nagkusang
namagitan sa mga bagong kasal nang 
maubusan ng alak sa kanilang pagdiriwang;
naligtas sila ni Hesus sa kahihiyan 
nang gawin niyang alak mga tubig
sa tapayan.
Makalipas ang kulang-kulang
dalawang libong taon noong 1858,
napakita ang Mahal na Birheng Maria
kay Santa Bernadette doon sa isang 
grotto sa Lourdes, France; bumukal
isang munting batis at hanggang 
ngayon, tinuturing na mapaghimala
matapos mapagaling maraming mga
maysakit.
Salamat sa biyaya ng tubig na
siya ring dumaloy sa sinibat na 
tagiliran ni Hesus doon sa Krus;
salamat sa biyaya ng tubig na
tanda ng paglilinis sa aming katauhan
sa sakramento ng binyag;
salamat Ama sa pagtupad ng iyong
pangako kay Propeta Isaias (66:10-14)
na kami ay iyong "padadalhan ng ina"
na sa amin ay "kakalinga at mag-aaruga 
tulad ng sa isang sanggol sa oras ng
pagkakasakit at kagipitan";  higit sa lahat,
salamat sa pagbibigay mo sa amin, 
Panginoong Hesus, sa iyong Ina, 
ang Mahal na Birheng Maria 
na naging daluyan ng maraming 
pagpapala at kagalingan sa mga 
may sakit at karamdaman sa 
iyong kapangyarihan.
Panginoong Hesus,
dalisayin mo kami at linisin
aming mga puso at kalooban
upang makatulad si Maria na iyong 
Ina at amin ding Ina; sa kanyang
pananalangin nawa kami ay maghatid
ng kagalingan at kapayapaan sa
mga may sakit at nahihirapan gaya
ng mapaghimalang tubig sa batis ng
grotto sa Lourdes, France lalong 
higit sa panahong ito ng pandemya.
Amen.

Huli ka!

Lawiswis Ng Salita ni P. Nicanor F. Lalog II, Ika-8 ng Pebrero 2022
Photo by RODNAE Productions on Pexels.com
Huli ka!
Mga salitang 
kinatatakutan,
hangga't maari ay
iniiwasan, 
tinatakasan,
tinatakbuhan dahil sa
tiyak na kapahamakan.
Ngunit mayroong 
bukod tanging pagkakataon 
ang salitang "huli ka" ay
katuwa-tuwa, 
dala ay galak
hindi takot at pangamba
bagkus kaluwagan
at kasaganaan.
Larawan kuha ni G. Jim Marpa, 2018.

Pagkatapos ni Jesus magsalita ay sinabi niya kay Simon, “Pumalaot kayo at ihulog ang mga lambat upang manghuli.” Sumagot si Simon, “Guro, magdamag po kaming nagpagod at wala kaming nahuli! Ngunit dahil sa sinabi ninyo, ihuhulog ko ang mga lambat.” Gayon nga ang ginawa nila at sa dami ng kanilang huli ay halos magkansisira kanilang mga lambat.

Lucas 5:4-6
Ano nga ba nangyari
magdamag wala silang huli
nagkubli ba mga isda
sa dilim ng gabi?
Paano ang nangyari nang
si Jesus ay nagsabi,
mga isda ay dumaiti
mga bangka napuno ng huli?
Araw-araw
dumarating si Jesus
sa buhay natin
upang tayo ay hulihin:
hindi upang pagdusahin
sa mga pagkakasala natin
bagkus upang lubusin
mga pagpapala niya sa atin.
Larawan kuha ng may-akda, 2018.
Kasabihan ng matatanda
sa bibig nahuhuli ang isda,
ngunit sinabi ni Jesus
sa bibig ng Diyos nagmumula
tunay na pagkain sa atin nagpapala
lahat ng pagpapagal at pagsisikap natin
 makabuluhan mayroon mang kabiguan
hindi mahuhuli ang Diyos sa kanyang kabutihan!
Parating abangan pagdaraan ni Jesus
pakinggan kanyang panawagan
at kung siya ay ating matagpuan
sana'y ating iwanan ang lahat
upang siya ay masundan
pamamalakaya sa sanlibutan
hindi mo pagsisihan, buhay na walang hanggan 
tiyak makakamtan ngayon pa lamang!
Larawan kuha ng may-akda, 31 Disyembre 2021.

Ang santong suhi at ang multo ni Herodes

Lawiswis ng Salita ni P. Nicanor F. Lalog II, Ika-04 ng Pebrero 2022
Larawan mula sa Catholic News Agency.
Napag-isipan ko lang naman
hindi upang pagtawanan
kungdi upang makita iba pang 
kahulugan ng kapistahan ng ating
pinagpipitaganang San Blas, 
patron ng mga may sakit 
sa leeg at lalamunan
matapos niyang masagip 
sa kamatayan batang natinik 
ang lalamunan.
Sa aking pagkakaalam,
tinik sa lalamunan nalulunasan 
ng sino mang suhi nang isilang;
ngunit bago ninyo ako pagtawanan
ibig ko sanang inyo ring tingnan
hindi ba't tayo ay nabibilaukan,
nahihirinan, at natitinik sa lalamunan
kapag pilit nating sinusubo, nilulunok
higit sa kaya nating kainin,
pilit inaangkin maski hindi atin?
Pagmasdan at pagnilayan
leeg at lalamunan na pinapagaling
ni San Blas ang siyang bahagi 
sa pagitan ng ulo at katawan kaya 
marahil ang nalalaman ng isipan at 
ang nararamdaman ng puso at kalooban 
hindi magsalakupan dahil nababarahan 
ng kamunduhan leeg at lalamunan
kaya katotohanan at kabutihan
hindi natin masundan at mapanindigan!
Ito rin ang karanasang inilalarawan
sa Banal na Kasulatan tungkol kay
Haring Herodes nang kanyang mabalitaan
mga himala ni Hesus sa pag-aakalang
nabuhay mag-uli si Juan Bautista na
kanyang pinapugatan ng ulo
dahil lamang sa sumpang binitiwan;
nahirinan siya sa kapangyarihan
 at kapalaluan, kaya di kalaunan, gumawa
din ng sariling multong kinatakutan!
Bihag ng kasalanan
kaya si Herodes ay naguguluhan,
 nalilito at hindi magawa ang kabutihan,
naliligalig sa mga ginawang kabuktutan
nang marinig ang Mabuting Balita
 ni Hesus sa tanan;
ganyan din tayo kadalasan:
gumagawa ng sariling multo na katatakutan
nililibang sarili sa kasalanan, kunwa'y
kayang lampasan pinagdaraanan.

Tinawag ni Hesus ang Labindalawa, at sinugong dala-dalawa. Binigyan ng kapangyarihang magpalayas ng masasamang espiritu, at pinagbilinan: “Sa inyong paglalakbay, huwag kayong magdala ng anuman, maliban sa tungkod. Ni pagkain, balutan, salapi sa inyong lukbutan o bihisan, ay huwag kayong magdala. Ngunit magsuot kayo ng panyapak.”

Marcos 6:7-9
Iyan ang bilin ng Panginoon
na sinikap sundin ni San Blas
na siya namang tinanggihan
ni Haring Herodes at mga kagaya niya
hanggang sa kasalukuyan, di alintana
pagdarahop ng karamihan,
nagpapasasa sa kapangyarihan 
at karangyaan hanggang sa mahirinan,
nakalimutan na ang tunay na kayamanan
ay sa Diyos lamang matatagpuan!

Malapit sa Diyos, naglalapit sa Diyos

Lawiswis Ng Salita ni P. Nicanor F. Lalog II, Ika-02 ng Pebrero 2022
Kapistahan ng Paghahandog kay Jesus sa Templo
Malakias 3:1-4 ><}}}}*> Hebreo 2:14-18 ><}}}}*> Lucas 2:22-40
Larawan mula sa crossroadinitiative.com.

Ngayon ang ika-40 araw mula ng Pasko ng Pagsilang ng Panginoong Hesus sa Bethlehem, Kapistahan ng Paghahandog sa Kanya sa Templo ng kanyang mga magulang na sina Maria at Jose.

Bukod tangi lamang itong salaysay na matatagpuan sa ebanghelyo ni San Lucas sapagkat ibig niyang ipakita noon sa kanyang mga mambabasa at mga taga-sunod na pumarito si Hesus para sa lahat ng tao, hindi lamang sa mga Hudyo.

Una itong pinagdiwang ng mga Kristiyano sa Jerusalem at lumaganap sa Silangan noong taong 500 kung saan ito tinawag sa wikang Griyego na “Ypapante” na ibig sabihi’y ang “Pagtatagpo” nina Hesus at ng dalawang matanda sa templo na sina Simeon at Anna.

Mula Silangan, umabot ang pagdiriwang na ito sa Europa na nakilala bilang kapistahan din ng Paglilinis ni Maria o “Purification of Mary”. Sa France, nagkaroon ng seremonyas ang mga Kristiyano ng pagbabasbas at pagsisindi ng mga kandila bago pumasok ng simbahan bilang pagkilala kay Hesus na tanglaw ng mundo ayon sa pahayag ni Simeon sa templo, “Liwanag itong tatanglaw sa mga Hentil, At magbibigay-karangalan sa iyong bayang Israel” (Luc. 2:32).

Kaya nang makarating sa Roma ang tradisyong ito noong taong 800, ito rin ang ginawang seremonya ni Papa Sergio I kaya tinagurian itong Candelaria (kandila). Makalipas ang mahigit isang libong taon noong 1962 sa Vatican II, ibinalik sa tunay na pangalan ito bilang Kapistahan ng Paghahandog sa Templo ngunit pinanatili ng mga obispo ang tradisyon ng pagbabasbas at pagsisindi ng mga kandila upang ipakita na si Hesus ang tunay na liwanag sa mundo sa aakay sa atin pabalik sa Diyos.

Kuha ni G. Cristian Pasion, Pasko ng Pagkabuhay, 2021.

Mahalaga na ating mapagnilayang muli at makita sa panahong ito na si Hesus ang tanging liwanag sa ating buhay na tumatanglaw sa gitna ng maraming artipisyal na mga ilaw, mga ilaw na ang binibigyang liwanag ay mga tao at kung sinu-sinong ibig na maging sikat o ibig kilalanin.

Ito yaong mga artipisyal na ilaw ng mga kamera at media na ang pinakikita o ang tinatampok bilang “highlight” ay mga karangyaan, kapangyarihan, katanyagan at mga kapalaluan sa mundo.

Inaanyayahan tayo ng kapistahang ito na tularan sina Simeon at Anna na inabangan buong buhay nila si Hesus na siyang tunay na liwanag ng ating buhay na dapat din nating hanapin, lapitan at sundan.

May isang tao noon sa Jerusalem, ang pangala’y Simeon. Matapat at malapit sa Diyos ang lalaking ito at naghihintay sa katubusan ng Israel. Sumasakanya ang Espiritu Santo na nagpahayag sa kanya na hindi siya mamamatay hangga’t hindi niya nakikita ang Mesiyas na ipinangako ng Panginoon.

Lucas 2:25-26

Bukod sa tanging si San Lucas lamang ang may kuwento ng tagpong ito, mayroon din siyang ginamit na kataga na hindi ginamit ng sinumang manunulat ng Bagong Tipan o maging ng alin mang aklat sa buong Bibliya.

Ito yung salitang naglalarawan kay Simeon bilang , “malapit sa Diyos” na sa Inggles ay “devout”.

Alam na natin yung salitang “righteous” o “matapat” na ginamit din ni San Mateo upang ilarawan si San Jose bilang taong matuwid o banal na tumutupad sa mga batas at alituntunin ng kanilang relihiyon.

“Simeon’s Moment” ni American illustrator Ron DiCianni mula sa  http://www.tapestryproductions.com.

Ngunit iyong “malapit” o “devout” sa Inggles o “deboto” sa pangkaraniwang pananalita, tanging si San Lucas lamang ang gumamit niyon sa buong Bibliya. Apat na ulit niya itong ginamit: minsan sa ebanghelyo na ating napakinggan at tatlong ulit sa ikalawang aklat niyang sinulat, Gawa ng mga Apostol.

Mas maliwanag ito sa Inggles nang tawagin ni San Lukas ang mga Hudyong pumunta sa Jerusalem noong Pentecostes bilang mga “devout Jews” o “mga taong palasamba sa Diyos” (Gawa 2:5); tinawag din niyang mga “devout men” o “mga taong may takot sa Diyos” yaong mga naglibing sa ating unang Martir na si San Esteban (Gawa 8:2); at sa pagsasalaysay ni San Pablo ng kanyang pagbabalik-loob, ginamit na salita muli ni San Lucas sa kanyang kuwento upang ilarawan si Ananias bilang “a devout observer of the law” o “taong may takot sa Diyos” (Gawa 22:12).

Alalaong-baga, para kay San Lucas, ang isang “devout” na tao, o wika nga natin deboto ay isang taong malapit sa Diyos dahil siya ay mayroong takot sa Diyos kaya tumutupad sa Kanyang mga utos! Hindi lamang sila matapat o faithful kungdi mayroong malinis na puso at laging handang tumupad ng buong tapang sa kalooban ng Diyos.

Kaya nga sa ating mga Pinoy, ang deboto ay taong malapit, yaong mayroong matalik na ugnayan sa Diyos at sa kapwa!

Sila yaong mga kaibigang maaasahan, mayroong sariling kusa at hindi naghihintay na pagsabihan pa kung ano ang gagawain. Mayroong sariling-palo katulad nina Simeon at Anna na kusang naghihintay, lumalapit sa Diyos at Panginoon.

“Presentation at the Temple” painting ng Italian Renaissance artist Andrea Mantegna noong 1455; hawak ni Mari ang Banal na Sanggol habang si San Jose naman sa gitna ay nakatingin kay Simeon na mayroong balbas na puti. Larawan buhat sa wikipedia.org.

Nadadalisay ang ating pagiging malapit sa Diyos sa isang buhay-panalangin na kung saan mayroong disiplina sa pagdarasal na hindi lamang mga salitang inuusal ng bibig kungdi sinasapuso.

Masdan paanong sinabi ni San Lucas sina Simeon at Anna na palaging nasa templo nananalangin. Higit sa lahat, ang pananalangin ay kaisahan sa Diyos kaya nabatid kaagad ng dalawang matanda na dumating na si Hesus sa pag-uudyok sa kanila ng Espiritu Santo.

Katulad din yan ng pagkakaroon ng matalik na kaibigan: palagi kayong nag-uusap, nagbabahaginan at nag-uunawaan kaya mayroong kaisahan.

Ang pagiging malapit sa Diyos o deboto ay hindi lamang pagaalaga at pagkolekta ng mga imahen at aklat dasalan kungdi pumapaloob sa kalooban ng Diyos na siyang sinasabi ni propeta Malakias sa unang pagbasa na biglang darating ang Panginoon sa kanyang templo na siyang ating mga sarili.

Gayun din naman, ang taong malapit sa Diyos palaging malapit sa kapwa, lalo na sa mga maliliit at nahihirapan sa buhay gaya ng mga may-sakit at kapansanan. Pagmasdan paanong kinilala ni Simeon mga magulang ni Hesus sina Maria at Jose. Binigyan niya ng halaga kanyang mga kapwa-tao hindi lamang ang Panginoong Hesus.

Ang tunay na kaibigang matalik ay yaong naglalapit sa atin sa Diyos at kabutihan, hindi kasalanan at kapahamakan. Nakakatagpo natin si Hesus sa ating mga kapwa tao gaya ng sinasabi ng may-akda ng sulat sa mga Hebreo na ating napakinggan.

Higit sa lahat, ang taong malapit sa Diyos o isang deboto ay puno ng tuwa at kagalakan. Damang-dama ang tuwa at galak nina Simeon at Anna nang makatagpo at makalong si Hesus na sa sobrang tuwa nila sila’y handa nang mamatay.

Iyon ang tunay na palatandaan ng malapit at nakatagpo sa Diyos: puno ng tuwa na anuman ang sapitin sa buhay, hindi niya alintana ang mga takot at pangamba, maging kamatayan sapagkat ito ang maghahatid sa tunay na paglapit at pagbuklod sa Ama kay Kristo Hesus. Amen.

Larawan kuha ng may-akda, Santo Niño Exhibit sa katedral ng Malolos, Enero 2022.

Panatilihin ang Alab sa Diyos

Lawiswis ng Salita ni P. Nicanor F. Lalog II
Miyerkules, Paggunita kina San Timoteo at San Tito, mga Obispo, 26 Enero 2022
2 Timoteo 1:1-8   ><}}}}*> + ><}}}}*> + ><}}}}*>   Lucas 10:1-9
Larawan kuha ni Irina Anastasiu sa Pexels.com

Tatlong taon bago nagsimula ang pandemya noong 2017, naanyayahan ako na pangunahan ang pananalangin sa “retirement ceremony” ng kaibigan na dati ring kasamahan sa trabaho. 

Nakatutuwa pala na makita at makausap muli mga dating kasamahan maging mga naging “bossing” namin na dati’y aming iniilagan dahil baka kami masabon.  Ganoon pala ang magka-edad, ang pumalo sa 50 anyos pataas, pare-pareho kaming nakasalamin at malalabo mga mata, mapuputi ang mga buhok at bago kumain, umiinom ng iba’t ibang mga gamot. 

At ang mga usapan, puro “noong araw”!

Kaya naman hindi maiwasan magkumparahan sa bagong henerasyon at isang nakatatanda na retiree dati naming boss ang nagsabi, “bakit kaya mga bata ngayon maski 40 anyos na, bata pa rin?”            

Napagnilay ako ng katanungang iyon at habang nagkakasiyahan kami sa mga alaala ng aming kabataan, naalala ko ang mga kuwentuhan namin noon kasi ay bihirang-bihira mapag-usapan ang Diyos at mga tungkol sa Kanya gaya ng pagsisimba at mga paksang espiritwal maliban lamang na ako ay kanilang tatanungin lalo na kapag nasa lamayan.

Kaya nawika ko sa aking sarili “marahil kaya bata pa rin mga bata ngayon maski 40 anyos na” dahil nagkulang kaming nakatatanda, ang mga magulang at mga lolo at lola ngayon sa pagdiriin ng pangangaral at pagsasabuhay ng pananampalataya. 

Pansinin po natin si San Pablo paano niya itinuring sina San Timoteo at San Tito bilang kanyang mga anak habang ipinagdiinan ang kanilang pagkamulat sa pananampalataya:  “Hindi ko malilimutan ang tapat mong pananampalataya, katulad ng pananampalataya ng iyong Lola Loida at ni Eunice na iyong ina.  Natitiyak kong taglay mo pa ngayon ang pananampalatayang iyon. Dahil dito, ipinaalala ko sa iyo na maging masigasig ka sa pagtupad sa tungkuling tinanggap mo sa Diyos nang ipatong ko ang aking mga kamay sa ulo mo. Sapagkat hindi espiritu ng kaduwagan ang ibinigay sa atin ng Diyos kundi Espiritu ng kapangyarihan, pag-ibig, at pagpipigil ng sarili” (1Tim.1:5-7).

Larawan kuha ni G. Jim Marpa, 2017.

Hindi ba nakakahiyang isipin na sa ngayon, ang mag-igib at maglinis ng bahay ay pawang mga “reality games” na lang sa telebisyon gayong ganito ang ating buhay noon? 

Hindi ba nakakabahala na parang malaking balita ngayon yung makarinig ng mga tao na nagsusumakit sa pagsisikap na maging mabuti at marangal sa buhay at gawain?

Bakit mangha-mangha mga tao ngayon sa mga kuwento ng pagmamalasakitan ng pamilya at magkakaibigan gayong dapat naman ganoon talaga tayo sa buhay?

Hindi kaya masyadong na-spoil mga henerasyon ngayon, lahat ng kanilang hilig ay ibinigay ng mga magulang at lolo at lola di alintana masamang epekto sa gawi at pag-uugali ng mga bata?  At dahil nga “napanis” o na-spoil ang mga bata, pati ang disiplina ng buhay espiritwal gaya ng pagdarasal at pagsisimba ay napabayaan. 

Opo, disiplina ang pagdarasal at pagsisimba. Kapag pinabayaan mga ito at nawala sa mga tao, wala na tayong igagalang na kapwa o lugar man lamang at pagkakataon dahil maski Diyos at simbahan hindi na kayang igalang pa. 

Nananatili hanggang ngayon lalo sa ating nakatatanda at di lamang sa mga bata ang misyon ni Hesus kaya siya humirang pa ng pitumpu’t dalawang mga alagad na kanyang sinugo na mauna sa kanya (Luc.10:1-9).

Larawan kuha ni G. Jim Marpa, 2019.

Tayo ang mga iyon sa panahong ito, tayong mga nakatatanda na dapat puno ng alab para sa Panginoon at Kanyang mabuting balita na hatid sa lahat na sa panahong ito ay litong-lito maski na sagana sa mga bagay na materyal.

Tayo ang inaasahan ni Hesus na gagabay sa maraming naliligaw ng landas, lalo na mga kabataan na ibig siluin at lapain ng mga nagkalat na “asong-gubat” sa gitna ng saganang anihin.

Tayo ang mga makabagong San Timoteo at San Tito, dalawang banal na nagparubdob ng alab para sa Diyos sa pagpapahayag nila noon sa salita at gawa na “Nalalapit na ang paghahari ng Diyos sa inyo” (Luc. 10:9) dahil sila rin mismong dalawa ay naranasan ang sigasig sa pananampalataya ng kanilang mga magulang at ninuno noon.  Amen. 

Pagbabalik-loob, pagpapaloob sa kalooban ng Diyos

Lawiswis ng Salita ni P. Nicanor F. Lalog II
Kapistahan ng Pagbabalik-loob ni San Pablo, Ika-25 ng Enero 2022
Gawa ng mga Apostol 22:3-16  ><}}}*> + <*{{{><  Marcos 16:15-18
Larawan mula sa en.holyordersofststephen.org ipinapakita pagkamatay ng unang martir ng Simbahan si San Esteban habang pinapanood ni Saul na noo’y taga-usig ng mga Kristiyano habang napakita naman mula sa langit ang Panginoong Jesu-Kristo.

“Kalooban ng Diyos.”  Ito ang sa tuwina palagi nating inaalam sapagkat batid nating ito ang pinakamabuti para sa atin.  Subalit kadalasan tayo ay nabibigo, naguguluhan kung ano ang kalooban ng Diyos dahil madalas akala natin para itong tanong na isang pindot ay malalaman kaagad ang sagot tulad ng sa Google.

Kauna-unahang hinihingi sa atin upang mabatid ang kalooban ng Diyos ang tayo muna ay “pumaloob sa Diyos” na ibig sabihi’y dapat nasa loob tayo ng Diyos. Kung ikaw ay nasa labas ng Diyos, tiyak ikaw ay lumayo sa Kanya dahil sa kasalanan; kaya, pagbabalik-loob sa Kanya ang kinakailangan.

Ibig kong simulan dito ang pagninilay sa Kapistahan ng Pagbabagong-buhay ni San Pablo Apostol na ating ipinagdiriwang sa araw na ito. Ito ang upisyal na salin mula sa Inggles ng “Feast of the Conversion of St. Paul the Apostle” na tila may kulang.

Ganito kasi iyon: Tama rin namang sabihing “pagbabagong-buhay” dahil bawat conversion wika nga ay pagbabago tulad ng na-convert sa ibang relihiyon o sa ibang anyo o gamit. Ngunit sa bawat pagbabago, mayroong higit na malalim na nababago na hindi namang ibig sabihin ay nag-iiba o nagiging different.

Kasi iyong sinasabing conversion ni San Pablo o ng sino pa mang tao ay hindi naman pagbabago ng pagkatao kung tutuusin; sa bawat conversion ng isang makasalanan o masamang tao, hindi naman nababago yaong tao talaga kungdi kanyang puso na siyang naroon sa kanyang kalooban.

Ibig bang sabihin ang pagbabagong buhay ay yaong dating masayahin o palatawa magiging malungkutin o iyakin? Yaong dating mapusok at malakas ang loob magiging duwag? O yaong pagbigla-bigla at padaskol-daskol ay magiging makupad at mabagal sa pagdedesisyon?

Sa pagbabagong-buhay ng sino man tulad ni San Pablo, hindi nababago ang pagkatao: mapusok pa rin si San Pablo, palaban at matapang nang tawagin at sumunod kay Kristo. Hindi naman nabago kanyang karakter pero nabago kanyang puso na nahilig sa kalooban ng Diyos pagkaraan. Iyong kanyang dating kapusukan at katapangan sa pag-uusig ng mga Kristiyano ay nalihis naman sa pagpapahayag ng Mabuting Balita ni Hesus sa mga Hentil at kapwa niya Judio.

Kaya naman higit na malalim at makahulugang isalin ang conversion ng sino man sa katagang “pagbabalik-loob”. Bawat nagkakasala ay lumalayo ang loob mula sa Diyos na ibig sabihin ay “ayaw sa Diyos” gaya ng ating pakahulugan tuwing sinasabing “malayo ang loob”.

Kapag nagsisi at tumalikod sa kasalanan ang isang tao, hindi lamang siya nagbabagong-buhay o nag-iiba ng pamumuhay kungdi higit sa lahat, siya ay “nagbabalik-loob” sa Diyos. Tatlong bagay ang itinuturo sa ating ni San Pablo sa kanyang karanasan ng pagbabalik-loob sa Diyos.  

Larawan mula sa en.wikipedia.org ni San Pablo sa harapan ng Basilica ni San Pablo sa Roma, Italya.

Una, bawat pagbabalik-loob ay isang personal na pagtawag at paanyaya mula sa Panginoong Hesus.  Batay sa salaysay ni San Pablo, “Nasubasob ako sa lupa, at narinig ko ang isang tinig sa akin, ‘Saulo, Saulo!’”(Gawa 22:7).  

Araw-araw inaanyayahan tayo ni Hesus na magbalik-loob sa Kanya. 

Iyong mabatid lamang natin sa ating kalooban na mali ang ating ginagawa o kaya tayo ay kabahan at matakot sa isang masamang gawain, iyon na ang tinig ni Hesus na tumatawag sa atin katulad kay San Pablo. 

Huwag na nating hintayin pa ang isang “dramatic” o “bonggang” pagkakataon wika nga upang pakinggan ang tawag ng Panginoon katulad nang mahulog sa kanyang kabayo si San Pablo.  Hindi ibig ng Diyos na sumadsad pa ang ating buhay sa kasamaan at mawala na ang lahat ng pagkakataong makabalik pa sa Kanya.            

Ikalawa, madalas kapag tayo tinawag ng Diyos na magbalik-loob sa Kanya ay hindi kaagad maliwanag ang lahat sa atin kaya kailangan natin ng taga-akay: “Nabulag ako dahil sa kaningningan ng liwanag na iyon, kaya’t ako’y inakay na lamang ng mga kasama ko papasok sa Damaso” (Gawa 22:11). 

Larawan kuha ni G. Jim Marpa, 2019.

At hindi lamang basta taga-akay ang kailangan natin sa bawat pagbabalik-loob kungdi isang mahusay na gabay katulad ni Ananias na “isang taong may takot sa Diyos, tumutupad sa Kautusan, at iginagalang ng mga Judiong naninirahan sa Damasco” (Gawa 22:12). 

Si Ananias ang ginamit ng Diyos upang mapagaling ang pagkabulag ni San Pablo at malahad sa kanya ang kalooban ng Diyos na mapalaganap ang Mabuting Balita.

Ang mahusay na gabay ay yaong pumapawi at nagpapagaling sa ating mga pagkabulag sa katotohanan ng Diyos sa buhay na ito. Wika mismo ni Hesus, maaring bang maging taga-akay ng mga bulag ang isa pang kapwa bulag?

Magkaroon ng isang mabuting taga-akay o spiritual director na hindi namang dapat pari o madre lamang kungdi yaong isang mabuting pastol na kalakbay at kaagapay sa ating spiritual journey.

Ikatlo, bawat tawag sa pagbabalik-loob sa Diyos ay palaging paanyayang pumasok sa isang komunyon o kaisahan kay Hesus at Kanyang pamayanan o komunidad.  Ito ang magandang bahagi ng pagtawag kay San Pablo:  nagpakilala si Jesus bilang kanyang inuusig na Kristiyano, “Saulo, Saulo!  Bakit mo ako pinag-uusig?  Ako’y si Jesus na taga-Nazaret na iyong pinag-uusig” (Gawa 22:7,8)

Ang totoong pagbabalik-loob o pagbabagong-buhay ay yaong hindi lamang makita ang sarili kungdi makita ang kanyang kaisahan kay Hesus at sa kapwa-tao.  Walang kabuluhan ang ano mang pagpapakabuti ng sarili na nakahiwalay sa Diyos at sa kapwa.  Hindi kabutihan kungdi kapalaluan ang walang ibang makita kungdi sarili.  


Madaling sabihin ang mga bagay na ito at sadyang mahirap gawin.  Subalit kung ating susuriin ang naging buhay ni San Pablo, hindi lamang minsanang pangyayari ang magbalik-loob sa Diyos.

Isang mahabang proseso ang kanyang pinagdaanan sa kanyang pagbabalik-loob o pagbabagong-buhay; katulad natin marahil siya ma’y nagkakasala minsan-minsan sa Panginoon. 

Larawan kuha ng may-akda, 2019.

Ang mahalaga ay ang patuloy niyang pagninilay at pananalangin, ang pagsisikap niyang “pumaloob sa Diyos” upang mabatid at maisakatuparan ang Kanyang Banal na Kalooban na “Humayo kayo sa buong sanlibutan at ipangaral ninyo sa lahat ang Mabuting Balita” (Mc.16:15).  

Kaya, huwag manghinawa sakaling mabagal ang iyong “pagbabagong-buhay”; minsa’y akala mo lamang wala namang nababago at masama ka pa rin.

Hindi totoo iyan dahil batid ni Hesus, nakikita ni Hesus ang pagsisikap natin mula sa kaloob-looban natin hindi pa man tayo pumapaloob sa Kanya.

Ang totoo kasi, palagi namang nasa loob natin si Hesus, kahit anong pilit nating lumayo sa Kanya. Amen.

Ano – o Sino – ang Inaabangan sa Pasko?

Lawiswis ng Salita ni P. Nicanor F. Lalog II, Ika-6 ng Disyembre 2021
Larawan kuha ng may-akda sa San Fernando, Pampanga, 18 Nobyembre 2021.
Taun-taon, 
halos lahat ng tao
nasasabik sa Pasko
palaging inaabangan
sa mga countdown.
Ngunit bakit nga ba
inaabangan natin ang Pasko?
Petsa lamang ba ito 
at panahon na dumarating,
lumilipas din? 
Kung gayon lang ang Pasko,
bakit hindi na lang tayo 
magbilang ng araw
Bagong Taon pa man?
Higit sa petsa 
at panahon ang Pasko
dahil ito ay ang Diyos na naging Tao;
ang Pasko ay si Hesu-Kristo 
na sumilang noon sa mundo 
at dumarating pa rin sa puso 
ng bawat tao kaya't itong Pasko 
ay isang katotohanan, isang kaganapan
nang ang Diyos ay makialam
at pumasok sa ating kaguluhan,
pinunan marami nating kakulangan,
pinawi mga kasalanan, pinalitan 
ng kanyang kabanalan upang 
buhay natin ay maging makabuluhan.
Sa panahon pa ring ito 
ng pandemya, sana atin nang 
mapagtanto ang Pasko 
ay hindi tanong ng kung ANO 
kungdi ng kung SINO inaabangan 
na tanging si Hesu-Kristo,
dumarating hindi sa sabsaban
kungdi sa ating puso at kalooban
kung saan nagmumula ating mga
gulo at kadiliman; sikaping matagpuan
Kanyang bakas sa ating mga mukha
upang tayo'y makipag-kapwa at 
maranasan Kanyang kapanatilihan
kesa tayo magbilang ng mga petsa at buwan. 
Larawan kuha ng may-akda sa San Fernando, Pampanga, 18 Nobyembre 2021.